5. Адзначце сказ, у якім ужыты гукапераймальныя словы. а) Спеў івалгі складаецца з двух ці трох тактаў: «фі-у», «фі-лі-у». б) Ой вы, гусі, паняслі вы за сабою лета! в) Эх, як прыгожы вы, раніцы мілыя, светлыя мары вясны! 6. Вызначце, у якім сказе ні з'яўляецца часціцай. а) На вуліцы ні душы не было. б) Над полем ні то пыл курэў, ні то трапяткая імгла ўзнялася аж да самага лесу. в) Ні то жаўрук звінеў у небе, ні то свістаў на ліпе шпак. 7. Адзначце сказ, у якім часціца пішацца разам. а) Прыпяць (не) спяшаецца выносіць свае воды, беражэ, ашчаджае, размяркоўвае так, каб хапіла на ўсё лета. б) Калі (не) сёння, дык цераз гады ты мусіш з дальняй далечы з'явіцца. в) (Не) надоўга цябе гаспадар пакінуў і на цёплы поўдзень паляцеў. 8. Адзначце, у якіх выказваннях не (ня) са словамі пішацца асобна: а) (не) дзе грукатала, (не) засеянае поле; б) поле (не) засеяна, (не) адрамантавалі школу; в) (ня) лёгкі лёс, (не) даацэньваць ворага. 9. Вызначце, у якім сказе пасля выклічніка знакі прыпынку не ста- вяцца. а) Ой ды ўюцца ў лузе сцежкі ў жаўталісці! б) Ах якая над Гайнай купальская ноч! в) Эх ты лета гарачае, бурнае! 10. Складзіце і запішыце са словамі як, і па два сказы так, каб у першым выпадку яны былі злучнікамі, а ў другім — часціцамі. Варыянт 2 1. Адзначце, якое слова з'яўляецца выклічнікам: а) гэта; б) ледзь; в) ой. 2. Адзначце, як называецца службовая часціна мовы, якая выражае розныя дадатковыя адценні слоў або служыць для ўтварэння формаў слоў: а) часціца; б) прыназоўнік; в) выклічнік. 3. Адзначце, у якім сказе патрэбна пісаць часціцу бы. а) Усё ж нядрэнна было (б, бы) убачыць каго-небудзь знаёмага. б) Мы самі, зразумела, знайшлі (б, бы) тую дарогу. 146 в) Жыццё наогул мірыць людзей, як (б, бы) яны між сабою в спрачаліся. 4. Вызначце, у якім сказе выдзеленае слова з'яўляецца часціцай. а) Як ты дорага мне, мая родная мова! Мілагучнае, спеўнае, звон кае слова! б) Родзіць зямля, корміць, які б год ні ўдаўся. в) Адначасова, калі бывае ў людзей вольны час, слухаем, як ян гавораць, якая ў іх вымова, які лексічны запас. 5. Адзначце сказ, у якім ужыты гукапераймальныя словы. а) Эх, як пахне свежай хвояй і жывіцаю-смалой! 6) «Ку-ку! Ку-ку!» — абудзіла мой успамін сапраўдная зязюля. в) Ой ты, маё сонца, як жа свеціш ясна! 6. Вызначце, у якім сказе не з'яўляецца часціцай. а) Неяк нечакана і непрыкметна з'явілася, быццам з-пад зямлі, кру глае чырвонае сонца. б) Злосна высмейваліся зазнайства, абыякавасць, нерашучасць, не ахвота, гультайства, неахайнасць. в) Хто не ўмее, той заўсёды не разумее. 7. Адзначце сказ, у якім часціца пішацца асобна. а) І ўсё (такі) ў кожным краі, у кожнай рэспубліцы ёсць штось сваё, асаблівае. б) Кошык быў амаль поўны, а грыбы яшчэ трапляліся. Іх (такі многа пад мохам. в) Сонца яшчэ не ўзышло, і было даволі (такі) халаднавата. 8. Адзначце, у якіх выказваннях не (ня) са словамі пішацца разам а) (не) высокае дрэва, жыць у (не) волі; б) ісці (не) спяшаючыся, яшчэ (не) дачытаная кніга; в) (не) глыбокая, але хуткая рака, тэлеграма (не) адаслана. 9. Вызначце, у якім сказе пасля выклічніка знакі прыпынку не ста вяцца. а) «Эх брат Алесь, усім ім бацька». гаворыць дзядзька. Вось быў шчупак 6) - Ой як добра, што яна нарэшце знікла! — узрадавалася бела рака. в) Ах ты дарожачка дахаты! Немагчыма апісаць усю бездан пачуццяў, што раптам ахопліваюць тваё сэрца. 10. Складзіце і запішыце сказы са спалучэннямі слоў не раз, разу; не адзін, ні адзін. 147

Открыть фото

×